Massasurveillance zonder aanleiding: EU-toezichthouder op de gegevensbescherming tegen willekeurig scannen bij vrijwillige chatcontrole

De Europese Toezichthouder voor gegevensbescherming (EDPS) heeft ernstige zorgen geuit over de mogelijke verlenging van een uitzondering die vrijwillige scanning van chats door grote technologiebedrijven toestaat. Deze uitzondering, oorspronkelijk bedoeld als tijdelijke maatregel, staat platforms zoals Meta, Google en Microsoft toe om chatberichten te scannen op materiaal met betrekking tot seksueel misbruik van kinderen. De EDPS benadrukt dat er aanzienlijke waarborgen tegen willekeurige massasurveillance moeten worden geïmplementeerd voordat enige vernieuwing kan worden overwogen, en wijst op aanhoudende problemen met het huidige kader. Het voorstel, ingediend door de EU-Commissie, suggereert de voortzetting van de toelating voor bedrijven om scantoechnologieën toe te passen. Wojciech Wiewiórowski, de EDPS, pleit echter voor wettelijke beperkingen om algemene en willekeurige monitoring te voorkomen. Zijn kantoor benadrukt dat deze beperkingen strikt moeten worden nageleefd door tech-giganten, en beschouwt een eenvoudige vernieuwing zonder effectieve toezichtmechanismen als "zeer problematisch" en potentieel een schending van fundamentele rechten. Deze verplichte beperkingen zijn cruciaal om de bezorgdheid aan te pakken dat grootschalige, geautomatiseerde chat surveillance een schending van fundamentele rechten vormt. De EDPS heeft herhaaldelijk bedenkingen geuit bij de huidige vrijwillige regelgeving voor chatcontrole, en onderschrijft daarmee de mening van de Europese Toezichthouder voor gegevensbescherming. De kern eis is om "willekeurige scanning" te voorkomen en te zorgen voor een robuuste wettelijke basis voor gegevensverwerking, waardoor de privacy van gebruikers en de fundamentele rechten die zijn vastgelegd in het EU-Handvest worden beschermd.